Stel je voor: je staat op Schiphol, kijkt naar een vertrekbord en ziet allemaal dure tickets naar verre bestemmingen.
▶Inhoudsopgave
Voor jou zijn die prijzen vaak maar een ver-van-mijn-bed-show. Als stewardess of cabinepersoneel heb je namelijk een soort geheime superkracht: het personeelstarief.
Maar hoe werkt dat nu eigenlijk echt? Is het een gratis ticketje voor de grap, of zit er een heel systeem achter? Laten we het erover hebben, zonder ingewikkelde taal, maar lekker rechttoe rechtaan.
Wat is een personeelstarief?
Een personeelstarief is eigenlijk een korting op vliegtickets voor medewerkers van een luchtvaartmaatschappij. Het is een van de leukste secundaire arbeidsvoorwaarden die je kunt hebben.
Je betaalt niet de volle prijs die jij op internet ziet, maar een veel lager bedrag.
Meestal gaat het om een vaste prijs of een percentage korting op de belastingen en heffingen. Maar er zit wel een verschil tussen een "staff ticket" en een "standby ticket". Bij een staff ticket weet je vaak zeker dat je mag vliegen, maar je betaalt wel een gereduceerd tarief.
Het verschil tussen staff en standby
Bij een standby ticket (wachtstand) betaal je nog minder, soms bijna niets, maar je hebt geen garantie dat je mee kunt. Je staat op de wachtlijst en mag alleen mee als er nog stoelen over zijn.
Veel mensen denken dat stewardessen altijd gratis vliegen, maar dat is niet helemaal waar. Bij standby reis je op de bonnefooi. Je meldt je bij de gate en hoopt dat er een plekje vrijkomt. Dit is supergoedkoop, maar het brengt stress met zich mee.
Je kunt uren wachten of zelfs een dag later moeten reizen. Staff tickets werken iets anders.
Hierbij reserveer je vaak wel een stoel, maar betaal je een stuk minder dan een gewone passagier. De exacte cijfers verschillen per airline, maar het gaat vaak om 90% korting op de ticketprijs. Je betaalt dus nog steeds de luchthavenbelasting en veiligheidsheffingen, maar de hoofdprijs voor de vlucht zelf betaal je niet.
Hoe vraag je een personeelstarief aan?
Als je net begint als cabinepersoneel, krijg je meestal een handleiding van je werkgever.
Bij grote maatschappijen zoals KLM, Emirates of Qatar Airways werkt het systeem via een speciale portal. Je logt in met je werknemersnummer en kunt daar tickets aanvragen. Bij KLM heet dit systeem bijvoorbeeld "Staff Travel".
De regels van het spel
Je vult je bestemming in, de data en je ziet direct wat de kosten zijn. Het is belangrijk om te weten dat je niet zomaar een ticket koopt.
Je moet je reis vaak ruim van tevoren plannen, soms wel 3 tot 6 maanden vooruit, afhankelijk van de bestemming.
Elke luchtvaartmaatschappij heeft zijn eigen regels. Bij sommige airlines mag je alleen in de economy class reizen met een korting, terwijl je bij andere airlines ook tegen een gereduceerd tarief in de business class mag zitten. Het hangt af van je contract en je senioriteit. Er zijn vaak wachtperiodes.
Als je net in dienst bent, mag je misschien alleen in het laagseizoen reizen. Na een jaar dienst worden de reismogelijkheden vaak uitgebreid. Het is een soort levelsysteem: hoe langer je werkt, hoe meer vrijheid je krijgt.
De kosten: wat betaal je echt?
Veel mensen denken dat vliegen als stewardess gratis is, maar dat is een fabeltje.
- Luchthavenbelasting
- Veiligheidsheffingen
- Brandstoftoeslag (soms)
Je betaalt altijd de belastingen. Denk aan: Deze kosten kunnen soms oplopen tot wel 100 euro of meer, afhankelijk van de bestemming.
Echt gratis vliegen bestaat dus niet, tenzij je een speciale promotie hebt of een "buddy pass" gebruikt, maar dat is weer iets anders. Een voorbeeld: een ticket naar New York kost normaal 800 euro. Als stewardess betaal je misschien maar 100 euro voor het ticket zelf, plus de belastingen van 150 euro. Totaal: 250 euro. Dat is nog steeds een goede deal, maar het is niet gratis.
De voordelen: waarom is het zo leuk?
Naast de lage prijzen is de grootste winst de flexibiliteit. Omdat je werkt in de luchtvaart, weet je hoe drukke dagen eruitzien en hoe nacht- en weekendtoeslagen voor cabincrew worden berekend.
Je kunt soms last-minute beslissen om toch even snel naar Barcelona te gaan, mits er plek is.
Een ander groot voordeel is dat je vaak met heel veel collega's tegelijkertijd kunt reizen. Je kunt je vrienden of familie soms meenemen op basis van een "buddy pass". Dit is een speciale pas waarmee mensen uit je directe omgeving ook kunnen profiteren van lage tarieven.
Bestemmingen binnen handbereik
Niet elke airline doet dit, maar het komt vaak voor. Stewardessen hebben vaak een wereldreis op hun bucketlist, en met het personeelstarief wordt dat ineens haalbaar.
Je kunt voor bijna niets naar Azië, de Caribbean of Amerika. Het enige waar je rekening mee moet houden is dat je soms een tussenstop moet maken of dat je niet direct de leukste vlucht hebt, maar dat neem je voor lief.
De nadelen: het is niet altijd rozengeur en manenschijn
Er zitten ook nadelen aan. De grootste is de onzekerheid.
Bij een standby ticket weet je nooit zeker of je mee kunt. Je staat soms uren te wachten bij de gate, en als het vliegtuig vol is, mag je niet mee. Dat betekent dat je soms een dag later terugvliegt of een andere route moet nemen.
Daarnaast is het vaak druk. Veel collega's willen in dezelfde vakantieperiode reizen.
In de zomer of rond de feestdagen is het bijna onmogelijk om een standby ticket te krijgen zonder lang te wachten. De stoelen zitten vol met betalende passagiers. En er zijn regels over kleding.
Je mag soms niet in je vrijetijdskleding reizen als je gebruikmaakt van het personeelstarief. Je moet er representatief uitzien, alsof je nog aan het werk bent. Dat betekent soms dat je in een nette broek en shirt moet vliegen, ook als je op vakantie gaat.
Tips voor een succesvolle reis
Wil je als stewardess optimaal profiteren van je voordelen, ongeacht of je kiest voor een seizoencontract of vast contract? Hier wat tips:
Reis buiten het hoogseizoen
Probeer te reizen wanneer het minder druk is. In het laagseizoen zijn er meer stoelen vrij en is de kans op een standby ticket veel groter. Bovendien zijn de bestemmingen dan minder toeristisch en vaak goedkoper ter plekke.
Gebruik de interne portal
Elke airline heeft zijn eigen app of website voor personeel. Bij KLM is dit de "KL Staff App".
Ken je rechten
Hierop zie je realtime hoeveel stoelen er nog vrij zijn. Als je ziet dat er maar 1 stoel vrij is, weet je dat je risico loopt.
Plan daarom altijd een alternatief. Weet wat je contract zegt over reizen. Sommige airlines verbieden het reizen naar bepaalde landen vanwege veiligheidsrisico's. Anderen eisen dat je altijd een heen- en terugticket boekt. Zorg dat je dit weet voordat je boekt, anders sta je voor verrassingen.
Hoe verhoudt het zich tot gewone prijzen?
Als je kijkt naar de normale ticketprijzen, is het personeelstarief een absolute winst. Zelfs met de belastingen en heffingen ben je vaak nog de helft goedkoper uit. En als je standby reist, ben je soms nog geen 50 euro kwijt voor een intercontinentale vlucht.
Het is belangrijk om te weten dat je bij sommige airlines alleen mag reizen als er plek is.
Bij andere airlines mag je ook stoelen reserveren, maar dan betaal je iets meer. Het loont zich om de regels van je eigen maatschappij goed te lezen.
Conclusie
Werken als stewardess geeft je niet alleen een leuk salaris, maar ook de wereld op een presenteerblaatje. Ook fijn: de vergoeding voor je uniform en schoeisel is vaak goed geregeld.
Het personeelstarief is een krachtig voordeel, maar het vereist planning en geduld.
Het is niet altijd gratis, en zeker bij standby tickets zit er altijd een risico aan vast. Maar als je het slim aanpakt, kun je voor een fractie van de normale prijs de mooiste plekken ter wereld bezoeken. Of je nou wilt relaxen op een bounty beach in Thailand of de sneeuw in Canada wilt zien, het kan allemaal.
Dus, als je ooit overweegt om stewardess te worden, bedenk dan dat je niet alleen betaald krijgt om te werken, maar ook om de wereld te zien. En dat is een voordeel dat je met geen geld kunt kopen.